Dopilnowanie aktualności uprawnień do prowadzenia pojazdów to obowiązek każdego zmotoryzowanego. Najważniejszą przyczyną konieczności wyrobienia nowej karty jest upływ terminu ważności wpisanego w dokumencie. Oprócz tego kierowca musi złożyć wniosek o nowy dokument po uzyskaniu nowej kategorii uprawnień, po zmianie nazwiska, a także po zgubieniu lub zniszczeniu dotychczasowej karty. Wymiana jest konieczna przy wystąpieniu tych okoliczności niezależnie od tego, jaka data widnieje w rubryce numer 11 na odwrocie prawa jazdy.
Wymiana bezterminowych dokumentów
Osoby posiadające bezterminowe prawa jazdy również będą musiały wymienić swoje dokumenty. Masowy proces wymiany bezterminowych praw jazdy zaplanowano na lata od 2028 do 2033 roku. W 2026 roku zmotoryzowani nie muszą wymieniać bezterminowego dokumentu, chyba że zaszły opisane wcześniej sytuacje lub zmiana nazwiska.
W Polsce urzędy nie wydają już dokumentów bezterminowych. Maksymalny okres, na jaki kierowca dostanie prawo jazdy, wynosi 15 lat. O czasie ważności decyduje lekarz podczas obowiązkowego badania medycznego. W zależności od stanu zdrowia kierowcy lekarz może ograniczyć ważność uprawnień na przykład do 5 lub 10 lat.
Wymogi lekarskie oraz kody ograniczeń
Obowiązkowe okresowe badania medyczne służą eliminowaniu z ruchu kierowców, których stan zdrowia stwarza zagrożenie. Gdy lekarz wykryje pogorszenie wzroku, wydaje zgodę na prowadzenie pojazdów pod warunkiem stosowania okularów lub soczewek kontaktowych. Taka decyzja zostaje odnotowana na dole dokumentu jako specjalny kod ograniczenia, na przykład wpis 01.06.
Zignorowanie wpisanego kodu jest traktowane przez policję tak samo jak jazda bez uprawnień. Jeżeli policjant zatrzyma do kontroli kierowcę, który mimo wpisu 01.06 nie ma okularów ani soczewek, nałoży na niego mandat 1500 zł. Jazda z dokumentem przeterminowanym o kilka dni przeważnie kończy się karą w tej samej kwocie.
W przypadku ujawnienia jazdy bez uprawnień kierowca nie może samodzielnie odjechać z miejsca kontroli. Konieczne jest wezwanie innego kierowcy z dokumentami lub zamówienie lawety. Gdy stwarzane zagrożenie jest duże, policjant może skierować sprawę do sądu.
Opłaty za wyrobienie nowego dokumentu
Wymiana prawa jazdy wiąże się z wydatkami urzędowymi oraz medycznymi. Wykonanie obowiązkowego badania lekarskiego kosztuje 200 zł, a cena ta jest odgórnie ustalona. Sama opłata za wydanie dokumentu w 2026 roku wynosi 100 zł, przy czym zapowiedziano podwyżkę tej kwoty do 115 zł jeszcze w tym samym roku. Do wniosku należy dołączyć aktualne zdjęcie.
Termin ważności uprawnień znajduje się w rubryce numer 11 na odwrocie karty. Można go sprawdzić także w aplikacji mObywatel. Aplikacja oferuje możliwość ustawienia ostrzeżeń o zbliżającym się końcu ważności prawa jazdy, ubezpieczenia OC oraz badania technicznego pojazdu.
Czy trzeba ze sobą wozić kartę?
Podczas jazdy po polskich drogach kierowcy posiadający polskie prawo jazdy nie muszą mieć przy sobie fizycznego dokumentu. Policjant sprawdzi uprawnienia w systemie. Obowiązek posiadania przy sobie karty dotyczy osób jeżdżących na zagranicznym prawie jazdy oraz zmotoryzowanych wyjeżdżających za granicę.
Unia Europejska planuje wprowadzenie elektronicznego prawa jazdy działającego we wszystkich państwach członkowskich, jednak system ten jeszcze nie funkcjonuje. Podczas zagranicznych wyjazdów trzeba więc posiadać przy sobie tradycyjne prawo jazdy.
Zasady dotyczące starszych kierowców
Informacje o zabieraniu praw jazdy seniorom są nieprawdziwe. Unijne przepisy dostosowano do zasad funkcjonujących już wcześniej w Polsce. Doświadczeni kierowcy są sprawdzani podczas standardowych badań lekarskich przeprowadzanych przy wymianie dokumentu.
„dyrektywa przewiduje jedynie możliwość wprowadzenia przez państwa członkowskie częstszych badań kontrolnych.” - tłumaczył redaktor Krzysztof w artykule Auto Świat.
W nowych unijnych przepisach 65. rok życia stanowi punkt graniczny, jednak decyzję o ewentualnym wprowadzaniu częstszych badań kontrolnych pozostawiono poszczególnym państwom członkowskim. W Polsce starsi kierowcy nie tracą automatycznie uprawnień.
Komentarze (0)